दिनविशेष २६ सप्टेंबर

दिनविशेष 

दि. २६ सप्टेंबर

■ दिनविशेष

१. जागतिक परमाणू निशस्त्रीकरण दिन

दरवर्षी २६ सप्टेंबर हा दिवस जागतिक परमाणू निशस्त्रीकरण दिन म्हणून साजरा केला जातो. परमाणू हत्यारांद्वारे मानवी जीवनात निर्माण होणाऱ्या संकटांना दूर करण्यासाठी परमाणू निशस्त्रीकरण दिन साजरा केला जातो. याबद्दल जागरूकता वाढविण्यासाठी या दिवशी विविध कार्यक्रम आयोजित केले जातात

या दिवसाचे उद्दिष्ट जगातील सर्व अण्वस्त्रांचा पूर्णपणे नाश करून शांतता आणि सुरक्षितता निर्माण करणे आहे. अण्वस्त्रांचा धोका हा मानवी अस्तित्वासाठी सर्वात मोठ्या धोक्यांपैकी एक आहे, आणि त्याचा वापर विनाशकारी परिणाम करू शकतो. संयुक्त राष्ट्रांनी हा दिवस साजरा करण्यामागचा उद्देश अण्वस्त्रांच्या निर्मूलनासाठी जागरूकता निर्माण करणे आणि आंतरराष्ट्रीय समुदायाला या धोक्याचा सामना करण्यासाठी एकत्र आणणे आहे

अण्वस्त्रांची शर्यत थांबवणे, या शस्त्रांच्या वाढीस प्रतिबंध करणे, आणि अण्वस्त्रविरहित जगाची उभारणी करणे हे या दिवसाचे प्रमुख उद्दिष्ट आहे. या दिवसाद्वारे अण्वस्त्रांच्या वापराचे गंभीर परिणाम लोकांसमोर आणले जातात आणि शांततापूर्ण उपाययोजनांसाठी प्रयत्नशील राहण्याचे आवाहन केले जाते

२. जागतिक सागरी दिन

जागतिक सागरी दिन (World Maritime Day) हा दरवर्षी सप्टेंबर महिन्यात साजरा केला जातो. हा दिवस जागतिक समुद्री क्षेत्रातील महत्त्वपूर्ण भूमिका अधोरेखित करण्यासाठी आणि समुद्रातील सुरक्षा, पर्यावरण संरक्षण, आणि आंतरराष्ट्रीय व्यापाराच्या विषयांना प्रोत्साहन देण्यासाठी साजरा केला जातो. आंतरराष्ट्रीय समुद्री संघटना (IMO) ह्या दिनाच्या आयोजनासाठी जबाबदार आहे

सागरी वाहतूक ही जागतिक अर्थव्यवस्थेचा महत्त्वपूर्ण भाग आहे, कारण ती मालवाहतूक आणि आंतरराष्ट्रीय व्यापाराच्या मोठ्या प्रमाणावर जबाबदारी सांभाळते. सागरी सुरक्षा, शाश्वत विकास, आणि पर्यावरणाची काळजी घेण्याची गरज या दिवसाद्वारे अधोरेखित केली जाते. दरवर्षी, एक विशिष्ट थीम या दिवसासाठी निवडली जाते, ज्याद्वारे जागतिक समुद्री उद्योगातील अद्ययावत समस्यांवर लक्ष केंद्रीत केले जाते. या दिवसामुळे जागतिक सागरी उद्योगातील विविध आव्हानांना उत्तर देण्यासाठी जागरूकता वाढवणे शक्य होते

◆ जन्म 

१. (१८२०) पंडित ईश्वरचंद विद्यासागर यांचा जन्म

ते बंगालमधील एक श्रेष्ठ संस्कृत पंडित, लेखक व उदारमतवादी सुधारक होते

२. (१९२३) भारतीय हिंदी चित्रपट अभिनेते, दिग्दर्शक, निर्माते देव आनंद यांचा जन्म

सुमारे ६५ वर्षांच्या प्रदीर्घ कारकिर्दीत यांनी ११४ चित्रपटांमध्ये अभिनय केला. भारताच्या केंद्रशासनाने इ.स. २००१ साली पद्मभूषण पुरस्कार, तर इ.स. २००२ साली दादासाहेब फाळके पुरस्कार देऊन त्यांना चित्रपट क्षेत्रातील योगदानासाठी गौरविण्यात आले

३. (१९३२) भारताचे माजी पंतप्रधान, आंतरराष्ट्रीय ख्यातीचे ज्येष्ठ अर्थतज्ञ, रिझर्व बँक ऑफ इंडियाचे माजी गवर्नर डॉ. मनमोहन सिंग यांचा जन्म

१९९१ साली पी.व्ही. नरसिंहराव यांच्या मंत्रिमंडळात ते केंद्रीय अर्थमंत्री होते. त्या काळात त्यांनी केलेल्या आर्थिक सुधारणा आणि त्यानंतर झालेल्या आर्थिक प्रगतीमुळे त्यांची कार्यक्षम राजकारणी म्हणून प्रतिमा बनली. १९९१ नंतर भारतात नवअर्थव्यवस्थेचे युग सुरू झाले. त्याचे श्रेय त्यांना दिले जाते

● निधन

१. (१९५६) किर्लोस्कर उद्योग समुहाचे संस्थापक मराठी उद्योजक लक्ष्मणराव किर्लोस्कर यांचे निधन

शेतकऱ्यांसाठी त्यांनी बनविलेला लोखंडी नांगर हे किर्लोस्कर समूहाचे पाहिले उत्पादन. महाराष्ट्राचे हेन्री फोर्ड म्हणून ते ओळखले जातात

२. (१९९६) जेष्ठ नाटककार, अष्टपैलू पत्रकार आणि महाराष्ट्र राज्य साहित्य महामंडळाचे माजी अध्यक्ष विद्याधर गोखले यांचे निधन

ते मराठी पत्रकार व संगीत नाटककार होते. मराठी वर्तमानपत्र दैनिक लोकसत्ताचे ते संपादक होते. विद्याधर गोखले यांच्या वरिल संस्कार हे पत्रकारिता यालाच पोषक होते. विद्येवर, ज्ञानावर त्यांचा विश्वास होता

विद्याधर गोखले यांचे लेखन मात्र गांभीर्यापेक्षा रंजकतेकडे अधिक झुकणारे होते. राजकीय लेखनही ते साहित्यिक शैलीने नटवत लेखन सालंकृत करण्यावर त्यांचा अधिक भर असे. संस्कृत व उर्दू साहित्याचा त्यांचा चांगला अभ्यास होता. त्यातील वचने व कल्पना ते आपल्या अग्रलेखात वापरत. सरळ, सुबोध अशा त्यांच्या लेखनात विनोदाचा शिडकावाही असे. प्रक्षोभक लिहिण्यापेक्षा मुद्द्यांकडे, भाषेच्या व शब्दांच्या नेटक्या वापराकडे संपादकाने लक्ष द्यायला हवे, असे त्यांचे मत होते

३. (२००२) मराठी संगीतकार आणि गायक राम फाटक यांचे निधन

पुणे आकाशवाणी केंद्रावर असतानाच ज्येष्ठ गायक आणि संगीतकार सुधीर फडके ह्यांच्याशी त्यांचा स्नेह जुळला. सुधीर फडक्यांच्या गीतरामायणामधील काही गाणी ते गायले. आकाशवाणीच्या पुणे केंद्रासाठी त्यांनी शास्त्रीय संगीत गायिका बेगम परवीन सुलताना यांच्याकडून काही मराठी भावगीते गाऊन घेतली

#vishalinc5 #satara #सातारा